AB ülkeleri Ukrayna’ya savaş için 143,2 milyar euro aktardı

Rusya'nın Ukrayna'da savaşı başlattığı 24 Şubat 2022'den bu yana Kiev idaresine dayanak konusu, AB ve üye ülkelerinin gündeminde yer alıyor.

3. yılında da devam ederken lokal basın ve açık resmi datalardan AB ve üye ülkelerin Ukrayna'daki savaş için şimdiye kadar ayırdığı kaynakları derledi.

AB ve üye ülkeleri toplam 33 milyar euroluk askeri yardımda bulundu

AB, savaşın ardından tarihinde birinci kere silah ile başka askeri teçhizatın satın alınması ve teslim edilmesini finanse etme kararı aldı.

AB muahedeleri, Birliğin askeri operasyonları finanse etmek için olağan bütçesini kullanmasını yasakladığı için AB, bütçe dışı, "Avrupa Barış Fonu" isimli bir kaynak kullandı.

AB Komitesinin açıkladığı datalara nazaran, bu fon kapsamında AB, 2022-2024 ortasında ordusunu desteklemek için 11,1 milyar euroyu harekete geçirdi.

Bu fiyat içerisinde her biri yaklaşık 500 milyon euro kıymetinde 7 yardım önlemi seti, bilhassa mühimmat ve füzelerin ortak satın alımını ve teslimatını amaçlayan, her biri 1 milyar euro fiyatında iki yardım önlemi ve son olarak AB ülkelerinin yakın vakitte mutabakat sağladığı, Ukrayna'ya yardımları sürdürülebilir bir temele oturtmak için kurulan 5 milyar euro kıymetindeki "Ukrayna Yardım Fonu" yer alıyor.

AB ayrıyeten Kasım 2022'de 15 bin Ukrayna askerini eğitmek için misyon başlattı. Bu kapsamda şimdiye kadar 40 bin asker eğitildi, misyon için Avrupa Barış Fonu'ndan 362 milyon euro harcandı.

AB'nin Avrupa Barış Fonu için seferber ettiği 11,1 milyar euro da dahil olmak üzere üye ülkelerle yapılan toplam askeri yardım ölçüsü ise 33 milyon euro civarına ulaştı.

AB bütçesinden 81 milyar euroluk destek

AB Komitesinin datalarına nazaran, AB 2022-2023 yıllarında Ukrayna'ya kredi ve hibe formunda değerli ölçüde makro-finansal dayanak sağladı.

AB ayrıyeten Avrupa Yatırım Bankası ve Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası aracılığıyla bu bankaların Ukrayna hükümetine ve hayati hizmetler sağlayan şirketlere kredi vermesini sağlayan AB hibeleri ve kredileri sağlayarak da dayanak oldu.

AB bütçesinden "finansal dayanak, bütçe takviyesi ve insani yardım" ismi altında toplam 81 milyar euro aktarıldı.

Bu ölçünün 3 milyarı eurosunu, AB ve üye ülkelerin sağladığı insani yardımlar oluşturdu.

Birliğin bütçesinden yapılan yardımların dışında üye ülkeler de kendi inisiyatifleriyle Ukrayna'ya 12,2 milyar euroluk hibe, kredi ve teşvik dayanağı verdi.

Ukraynalı mültecilere kapılarını, tarihinde birinci kere aktifleştirdiği Süreksiz Muhafaza Sistemi dahilinde açan AB, erken periyotlarda 8 milyon, halihazırda ise 4 milyon civarında mülteciye konut sahipliği yapıyor.

Oturma, çalışma ve eğitim hakkı tanınan Ukraynalı mültecilerin desteklenmesi için harcanan ölçü, 17 milyar euroyu buldu.

AB ve üye ülkeleri toplamda ile savaşan Ukrayna'ya şimdiye kadar 143 milyar euronun üstünde kaynak ayırdı.

Almanya

Almanya Ukrayna'ya en fazla dayanak veren ülkeler sıralamasında ABD'den sonra ikinci pozisyonda bulunuyor.

Hükümet kaynaklarına nazaran, askeri yardımların yanında insani yardım ve direkt ödemelerle şimdiye kadar 32 milyar euro kıymetinde yardımda bulunuldu.

Almanya askeri dayanak olarak Iris-T SLM ve Gepard uçaksavar tankı üzere hava savunma sistemleri, Marder piyade savaş aracı ve Leopard ana muharebe tankları üzere savaş araçları, Mars 2 ve obüsler üzere topçu sistemleri, zırhlı araçlar, silah ve mühimmat sağladı. Ayrıyeten Ukraynalı askerlere eğitim de veriliyor.

Ukrayna'dan kaçarak ülkeye gelen yaklaşık 1 milyon mültecinin de muhtaçlıklarını karşılayan Almanya'nın şu ana kadar yaklaşık 17 milyar euro harcadığı iddia ediliyor.

Fransa

Fransa Savunma Bakanlığı datalarına nazaran, 24 Şubat 2022’den 31 Aralık 2023’e kadar geçen periyotta Fransa Ukrayna’ya 3,8 milyar euro bedelinde askeri yardım sağladı.

Elysee Sarayı 24 Şubat prestijiyle Fransa’nın Ukrayna’ya 300 milyon euro insani yardım sağladığını bildirdi.

Fransa, 24 Şubat 2022-31 Aralık 2023'te Ukrayna’ya 1002 AT4 roketatar sistemi, 3 Milano tanksavar sistemi gönderdi ayrıyeten 6 TRF1 obüsü, 30 Caesar topçu sistemi, 4 LRU roketatar sistemi, 2 Crotale NG, 6 Mistral ve 1 SAMPT/T hava savunma sistemi sevk etti.

Ukrayna’ya gönderilenler ortasında 38’i AMX10 RC tipi olmak üzere 288 zırhlı araç ve 9 bin AMX10 RC tipi tank da yer aldı.

İtalya

İtalya, 24 Şubat 2022'de Rusya-Ukrayna Savaşı başladığı sırada vazifede olan Mario Draghi hükümeti ve akabinde misyona gelen Giorgia Meloni hükümeti devrinde çıkardığı kararnamelerle Ukrayna'ya farklı ölçeklerde silah yardımı yaptı.

Basına nazaran, İtalya, farklı kalibrelerde tanksavar, çok namlulu roketatarlar, hafif ve ağır makineli tüfekler (MG 42/59), FH70 ağır topları, PZH2000 kundağı motorlu obüslerden verdi.

İtalya’nın ayrıyeten Fransa ile ortak ürettiği SAMP/T hava savunma füzesinden de Ukrayna’ya gönderdiği basına yansımıştı.

İspanya

Savunma Bakanlığının datalarına nazaran Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinin başlamasından bu yana İspanya, farklı askeri alanlarda Ukrayna'ya yardım yaptı.

Resmi datalara nazaran, İspanya şimdiye kadar Ukrayna'ya 65 TOA zırhlı araç, 10 Leopard tipi tank, 6 HAWK hava savunma sistemi, 10 askeri kamyon gönderdi.

İspanya, 4 binden fazla Ukraynalı askere de kendi birlikleri içinde eğitim verdi.

Ayrıca askeri ve sivil ambulans, 1 Role 2B Plus tipi taşınabilir hastane, 70'ten fazla ameliyat kadrosu İspanya hükümeti tarafından Ukrayna'ya gönderildi.

Diğer yandan İspanya hükümeti, ülkesinde konuk ettiği yaklaşık 130 bin Ukraynalıya ayda 400'er euro yardım yapıyor. Çocuklu aileler için 100 euro ekstra ödeniyor.

Belçika

Dışişleri Bakanlığının paylaştığı datalara nazaran, 2022 ve 2023'te Belçika, Ukrayna'ya farklı kalemlerde toplam 500 milyon euroluk takviye verdi.

2024-2025 için takviyesini 1,7 milyar euroya çıkarmayı taahhüt eden Belçika, Ukrayna'yı insani, silah, mühimmat ve başka askeri ekipman, yine inşa çalışmaları, insan hakları ve savaş suçlularının ortaya çıkarılması alanlarında destekliyor.

Yunanistan

Yunan basınında yer alan e nazaran, Yunanistan’ın Ukrayna’ya gönderdiği askeri gereç içeriğinde tanksavar, uçaksavar füzesi, roket, otomatik tüfek ile çeşitli tüfek ve makineli tüfekler için mermi bulunuyor.

Ayrıca Atina ve Berlin ortasında varılan muahede gereği, Yunanistan, 40 Sovyet imali BMP-1 tipi zırhlı aracı da Ukrayna’ya gönderdi.

Öte yandan, Ukrayna Devlet Lideri Volodimir Zelenskiy’in, 21 Ağustos’ta Atina’ya yaptığı resmi ziyarette, Ukraynalı F-16 pilotlarına Yunanistan’ın eğitim takviyesi vereceği açıklanmıştı.

Bulgaristan

Bulgaristan, savaşın başlamasının akabinde Ukrayna'ya en çok silah ihracatı yapan ülkeler ortasında yer alıyor. Fakat yardımların ve satışların ölçüleri açıklanmıyor.

Öte yandan ülkenin askeri endüstrisinin, Ukrayna ordusunun kullandığı eski Rus üretimi hafif silahlar ve farklı kalibreli mermi konusunda geniş üretim kapasitesine sahip olduğu biliniyor.

Avusturya

Avusturya, tarafsızlık unsuruna sahip olduğu için savaşan ülkelere direkt askeri mühimmat takviyesinde bulunamıyor. Siyasi olarak Ukrayna’nın yanında yer aldığını duyuran federal hükümet, nakdi ve tıpkı insani yardımda bulundu.

Dışişleri Bakanlığı, Ukrayna’da yardıma muhtaç beşerler için hem iktidarın hem de sivil toplum kuruluşlarının toplamda yaklaşık 125 milyon euroyu seferber ettiğini bildirdi. Bu sayı nakdi ve birebir yardımların yanı sıra çok taraflı dayanak hizmetlerini de kapsıyor.

Slovakya

Slovakya, Ukrayna’ya askeri ve insani en çok yardım yapan ülkelerin başında yer aldı. Slovakya Dışişleri Bakanlığının paylaştığı datalara nazaran, tıbbi materyal, çadır, uyku tulumu üzere insani yardımların yanı sıra S-300 hava savunma sistemi, atak helikopterleri, Sovyet imali MiG-29 tipi savaş uçakları, Slovakya imali Zuzana 2 obüsleri ve çok sayıda cephane sevk edildi.

Buna nazaran Slovakya, Ukrayna’ya yaklaşık 671 milyon euro askeri yardımda bulundu. Bu yardımlar ortasında 13 MiG-29 savaş uçağı, bir S-300 hava savunma bataryası, 10 Zuzana 2 obüs ve 30 zırhlı araç dikkati çeken askeri mühimmatlar olarak öne çıktı.

Ancak Ekim 2023’te ülkede iktidarın el değiştirmesi ve başbakanlık koltuğuna Toplumsal Demokrat Partisi (SMER) Genel Lideri Robert Fico’nun geçmesiyle Ukrayna’ya yönelik askeri yardımlar durduruldu.

Çekya

Çekya Savunma Bakanlığının komşu ülke Ukrayna’ya yapılan askeri yardımlara ait paylaştığı bilgiye nazaran, Prag, Kiev idaresine yaklaşık 242 milyon euro fiyatında mühimmat takviyesinde bulundu.

Çok sayıda mermi, uzun ve kısa namlulu silahların yanı sıra Ukrayna ordusuna yapılan yardımların başında 128 havan, 17 bin 400 havan topu, 62 tank, 13 obüs, 131 zırhlı araç öne çıkan mühimmat oldu.

Ayrıca Çekya’nın dünyanın farklı ülkelerinden Ukrayna’ya top ve tank mermisi alınması için başlattığı inisiyatife, 18 AB üyesi ülkenin nakdi takviyede bulunmasıyla 200 milyon euroluk bir fon oluşturuldu. Çekya Başbakanı Petr Fiala, oluşturulan bu fonla yaklaşık 800 bin tank ve top mermisinin Ukrayna ordusuna tedarik edileceğini bildirdi.

Hırvatistan

Hırvatistan hükümetinin mahallî bir haber sitesine yaptığı açıklamada, ülkenin Rusya-Ukrayna Savaşı’nın başladığı andan itibaren Ukrayna’ya verdiği maddi takviye paketlerine yer verildi.

Açıklamaya nazaran, Hırvatistan, Ukrayna’ya maddi yardım paketleri kapsamında yaklaşık 276 milyon 300 bin euro harcadı.

Bu ölçünün yüzde 50’sinden fazlasının askeri alandaki dayanakları kapsadığı tabir edilen açıklamada, kalan ölçünün, Ukrayna’dan Hırvatistan’a göç edenlerin barınması, sıhhat sigortalarının yapılması, istihdam edilmesi, eğitim ve yaz okulları, Ukraynalı yaralıların tedavisi ve Ukrayna kültürünün yaşatılması üzere alanlarda kullanıldığı bilgisi verildi.

İngiltere

AB üyesi olmayan İngiltere de Ukrayna'ya takviye veren Avrupa ülkelerinin başında geliyor.

İngiltere, Rusya-Ukrayna Savaşı'nın başlamasından bu yana Ukrayna'ya 7,1 milyar sterlini askeri yardım olmak üzere toplam 12 milyar sterlin dayanak taahhüdünde bulundu.

Ukrayna’ya, 2022-2023 ve 2023-2024 mali yıllarında 2,3 milyar sterlin dayanak sağlayan İngiliz hükümeti, 12 Ocak’ta da 2024-2025 mali yılı için 2,5 milyar sterlin daha fon sağlanacağını duyurdu.

İngiltere, tanklar, hava savunma sistemleri ve uzun menzilli hassas taarruz füzeleri dahil Ukrayna’ya hem ölümcül hem de ölümcül olmayan silahlar sağlıyor. Buna rağmen, İngiliz hükümeti, Ukraynalı süratli jet pilotlarını eğitmeyi taahhüt etmiş olsa da savaş uçağı sağlamayacağını açıkladı.

İngiltere ayrıyeten Ukraynalı silahlı kuvvetler mensuplarına yönelik 12 ülkeden çalışanın iştirakiyle yürütülen Interflex Operasyonu’na mesken sahipliği yapıyor.

Bu bağlamda, şu ana kadar 30 binden fazla Ukraynalı işçi eğitildi ve bu yıl ortasına kadar 10 bin çalışanın daha eğitilmesi hedefleniyor.

İngiltere, Rusya-Ukrayna Savaşı'nın başlamasının akabinde insani yardım bağlamında ise 357 milyon sterlinlik taahhütte bulundu. İngiltere'nin bu taahhüt kapsamında Ukrayna’ya aktardığı dayanak, 2023’te Ukrayna'da 11 milyon şahsa ulaşan milletlerarası karşılığın bir kesimi oldu ve 2022'de ise bu sayı 15,8 milyon şahsa ulaştı.