Bakan Kurum: “İzmir Körfezi bir zahmet temizlenecek”

Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, "Çevre Bakanı olarak diyorum ki; bunu herkes not alsın, İzmir Körfezi bir zahmet temizlenecek. İzmir Büyükşehir Belediyesi bir zahmet sorumluluklarını yerine getirecek" dedi.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda Bakanlığı ile bağlı kuruluşlarının 2025 yılı bütçelerine ait sunum yaptı. Bakan Kurum, 6 Şubat zelzeleleri sonrasında yapılan çalışmalardan 81 vilayetteki kentsel dönüşüm faaliyetlerine, iklim değişikliğiyle gayretten Sıfır Atık Hareketi'ne, millet bahçelerinden etraf ve tabiat muhafaza projelerine kadar Bakanlığın birçok projesindeki son durumu anlattı. Türkiye'nin son 120 yılda 20 yıkıcı zelzele yaşadığını, binlerce vatandaşını toprağa verdiğine dikkati çeken Bakan Kurum, bugün 85 milyon nüfusun yüzde 71'inin zelzele riski taşıyan bölgelerde yaşadığını vurguladı.

"Deprem bölgesi 'milli seferberlik sahası' olmuştur"

Kahramanmaraş zelzelelerinin çabucak akabinde Cumhuriyet tarihinin en büyük konut seferberliğinin başlatıldığını belirten Bakan Kurum, "Eli daima zelzele bölgesinin üzerinde olan, zelzele bölgesini ebediyen birinci gündem olarak gören Cumhurbaşkanımızın liderliğinde sarsıntının üzerinden 45 gün geçmeden birinci temellerimizi attık. 3'üncü ayın sonunda tam 180 bin yuvanın inşasını başlattık. Bugün küllerinden yine doğan sarsıntı bölgesi, dünyanın en büyük, en hareketli şantiye alanı olmuştur. Türk milletinin her ferdinin üzerine titrediği Anadolu'daki 10 asırlık öykümüzün en büyük 'milli seferberlik sahası' olmuştur. Şu anda 11 vilayetimizde bin 900 şantiyemizde sarsıntı bölgesine adanmış 160 bin kardeşimiz, 'bir vatan müdafaası' şuuruyla yeni yuvalarımızı yapmaktadır" sözlerini kullandı.

"2025 yılı sonunda 453 bin yuva ve iş yerimizin anahtarlarını vereceğiz"

Şu ana kadar sarsıntı bölgesinde 358 bin konut ve iş yerinin ihalesinin gerçekleştirildiğini açıklayan Bakan Kurum, Hatay'da 130 bininci konutun teslim edildiğini hatırlattı. 4 bin 333 köyde yaklaşık 62 bin köy konutunun inşasının sürdüğünü belirten Kurum, "Her gün ortalama bin 500 konut yaparak 70 bin konutumuzu daha tamamlayacak, toplam 202 bin konut ve iş yerimizi teslim edeceğiz. 2025 yılı sonuna geldiğimizde 453 bin yuva ve iş yerimizin anahtarlarını afetzede kardeşlerimize vermiş olacağız. Konutuna girmeyen tek bir afetzede kardeşimizi bırakmayacağız" diye konuştu.

" İstanbul'da 600 bin konut zaten çökebilecek vaziyettedir"

İstanbul için kentsel dönüşüm davetini yineleyen Bakan Kurum, şunları kaydetti:

"Özellikle de geçmişinde en büyük imtihanları daima sarsıntılara karşı vermiş olan, olası bir zelzeleyle Türkiye'nin bekasını tehlikeye atacak olan İstanbul'umuzun üzerine titriyoruz. Bilim insanlarımız ikazlarına her gün bir yenisini daha ekleyerek, 'İstanbul'un yakın geleceğinde bir zelzele bekleniyor; acil ve kesintisiz kentsel dönüşüm şart' diyorlar. 'İstanbul'a dair tüm gündemler ertelenmeli, hızla dönüşüme odaklanılmalı' diyorlar. Bu davetleri da şu hakikatlere dayandırıyorlar. Bugün İstanbul'umuz toplam 7.5 milyon konut ve iş yeriyle devasa bir metropoldür. Bu yuvaların 1,5 milyonu mühendislik hizmeti almamış ve taban nedeniyle de ileri derecede risk altındadır. Hele hele bunların 600 bini, bırakın 7 şiddetindeki bir zelzelesi, her an bizatihi çökebilecek vaziyettedir. Esasen gün geçmiyor ki İstanbul'un bir mahallesinde tabiatıyla çöken bir bina olmasın."

"88 bin toplumsal konutun inşasına başladık"

Bakan Kurum, 2025 yılı sonu prestijiyle 81 ili kapsayan yeni bir toplumsal konut kampanyası daha başlatacaklarını belirterek, şu sözlere yer verdi:

"Bizden evvel düşe kalka ilerleyen Toplu Konut Yönetimi'ni canlandırarak 21 yılda 3 trilyon lira yatırım yapmış, 1 milyon 462 bin toplumsal konut ve 46 bin toplumsal donatıyı 5 milyon dar gelirli vatandaşına sunmuş olmanın bahtiyarlığını yaşıyoruz. Lakin durmuyoruz. Bugün 81 ilin tamamına yayılan tam bin 210 şantiyede, 312 bin yuvamızın, park, bahçe, cami, okul ve toplumsal donatımızın inşasını da aşkla sürdürüyoruz. 2024 yılında 130 bin konutun ihalesini, 34 bin meskenin satışını ve 52 bin konutun teslimini tamamladık. Şu anda 50 ve 100 bin toplumsal konut projelerindeki konutlarımızı, zelzelenin getirdiği yüksek maliyetlere ve zorluklara karşın büyük oranda bitirdik. Birinci kere buradan tabir ediyorum. 250 bin toplumsal konut kampanyamızda şu anda 88 bin konutumuzun inşasına başladık. TOKİ'mizin 2 gün evvel açıkladığı ihale takvimine nazaran tüm inşaatlarımızı başlatacağız, milletimize verdiğimiz kelamı tutacağız. Yeniden Birinci Meskenim Arsa Projesi kapsamında 694 ilçede taleplerimizi topladık. 2025 yılı Temmuz ayına kadar da tahsis süreçlerini tamamlayacağız."

Bakan Kurum, Emine Erdoğan öncülüğündeki Sıfır Atık Hareketi kapsamında 193 bin binada sıfır atık idare sistemi kurulduğunu, toplam 60 milyon ton atığın geri kazanıldığını belirtti. Kurum, iktisada 185 milyar lira katkı sağlandığını ve 498 milyon ağacın kesilmesinin, 5,9 milyon ton sera gazı salımının önlendiğine vurgu yaptı. Kurum, Son 22 yılda belediye ayrımı gözetmeksizin 25 bin 950 etraf yatırımına 58 milyar lira kaynak sağlandığını belirterek, "Türkiye'nin 7 bölgesinde sıfır atık pilot ilçelerimizi belirleyeceğiz. Depozito İdare Sistemimizin makine ve altyapı kurulumunu 2025 yılı sonuna kadar yapacak, ülke genelinde uygulamaya geçeceğiz. 2017 yılında yüzde 13 olan geri kazanım oranımızı 2024 yılı prestijiyle yüzde 35'e çıkardık; inşallah daha çok çalışarak 2035 yılında yüzde 60'a çıkaracağız" halinde konuştu.

İzmir Körfezi'nin kirli suyu Plan ve Bütçe Komisyonu'nda

Bakan Kurum, Plan ve Bütçe Komitesi'ne İzmir Körfezi'nden alınan bir müsilajlı su getirdi. Kurum, kirli su numunesini göstererek, "Bu suyu, İzmir Körfezi'ndeki kirliliği görmekten imtina eden, bu acı tablo karşısında tek bir açıklama dahi yapmayan siyasilere denizin kirliliğini daha uygun anlatmak için getirdim. Artık İzmir Körfezimizde büyük bir etraf felaketi yaşandığını, Körfez'in içindeki tüm canlılarla birlikte can çekiştiğini, her saat başı binlerce balığın öldüğünü görmenin vakti gelmiş, hatta geçmiştir" sözlerini kullandı.

İzmirli vatandaşların rahat bir ömür süremediğini belirten Bakan Kurum, "Şu kirliliğin olduğu bir denizde balıklar yaşayabilir mi? Şu anda bu su numunesi içerisinde atık su kaynaklı amonyak ölçüsü olması gerekenden tam 50 kat daha fazladır. Oksijen ölçüsü sıfırdır sıfır" dedi.

"İzmir Körfezi bir zahmet temizlenecek"

Bakanlık olarak İzmir Körfezi Orta ve Uzun Vadeli Hareket planlarını da çok yakında kamuoyuyla paylaşacaklarını tabir eden Bakan Kurum, şunları kaydetti:

"Altını çiziyorum, bu işin takipçisi olacağız. İzmir Körfezi'nin temizlenmesi açısından her türlü süreci takip edeceğiz. İzmir Körfezi'nin umursamaz ellerde heba olmasına, her seçim öncesinde 'Körfez'de kulaç atacağız' deyip tek bir olumlu adım atmayan zihniyete müsaade etmeyeceğiz. Ben Çevre Bakanı olarak diyorum ki; bunu herkes not alsın, İzmir Körfezi bir zahmet temizlenecek. İzmir Büyükşehir Belediyesi bir zahmet sorumluluklarını yerine getirecek. Yapması gerekenleri yapacak. İlgili herkese görevlerini hatırlatmaya, İzmir halkı ve milletimiz ismine devam edeceğiz."

Mapa-Şamandıra'da pilot bölge Fethiye ve Göcek

Mavi vatanın pak geleceğini garanti edecek Mapa-Şamandıra Projesi'nin bu yıl içinde Fethiye-Göcek Özel Etraf Muhafaza Bölgesi'nde pilot uygulama olarak başlayacağını aktaran Bakan Kurum, "Projemizle tekne ve yatların koylarımızda denetimli formda konaklamalarını sağlayacağız. Ekolojik ömrü koruyacağız. Atıkların denize deşarjını önleyecek, deniz canlılarını koruyacağız. Başarımızı ölçecek, eksik taraflarımızı giderecek ve en kısa müddet içerisinde birebir uygulamayı tüm denizlerimizde yapmaya devam edeceğiz" biçiminde konuştu.

Bakan Kurum, "Van Gölü Havza Müdafaa Hareket Planı ve Uygulama Programı", Eğirdir Gölü'nün paklığı, Ayder ve Uzungöl'deki tabiat müdafaa projelerinden de bahsetti. "Yeşil Kent Vizyonu"nun millet bahçeleriyle devam ettiğini söyleyen Kurum, "Şu anda 77 milyon metrekare alana yayılan tam 521 millet bahçesi yapıyoruz. 274 millet bahçesinin imalini bitirerek milletimize sunduk. İstanbul'un fethinin 569. yılında birinci fidanlarıyla buluşturduğumuz Atatürk Havalimanı Millet Bahçemizin kalan tüm etaplarını süratle tamamlayarak, milletimizle birlikte coşkuyla açacağız" sözünü kullandı.

"Site idareleriyle ilgili mevzuat tamamlanmak üzere"

Bakan Kurum, site idareleriyle ilgili mevzuat hazırlıkları ile ilgili de, "Apartman ve sitelerde ortak alanların ve ortak sarfiyatların nasıl yönetileceği konusunda gerek kat maliklerinin, gerekse hizmet sunucusu şirketlerin meselelerine tahlil bulacak olan mevzuat çalışmamızı tamamlamak üzereyiz. İnşallah bu yıl içinde milletimize arz edeceğiz" dedi.

Yeşil sertifika, yağmur suyu ve gri su mecburilik olacak

Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği'nin de güncellendiğini açıklayan Bakan Kurum, şu ifadelere yer verdi:

"Yerleşim alanlarında elektrikli araçlar için şarj ünitelerinin kurulumunu kolaylaştırıyoruz. Site ve apartman otoparklarında şarj ünitelerinin suramı için zarurî olan elektrik tesisatı artık ruhsata tabi olmayacak. Yeniden kamuya ilişkin ve yeni yapı ruhsatı alınacak 10 bin metrekare ve üzerindeki sıhhat, eğitim ve hizmet binaları için Yeşil Sertifika alınmasını zarurî hale getiriyoruz. Belirli büyüklük ve tipteki kamu binaları ve özel binalarda yağmur suyu ve gri su sistemlerinin konseyimi artık zarurî olacak. Bu sayede her 1,5 yılda bir Mogan Gölü kadar sudan tasarruf etmeyi hedefliyoruz."

Muhalif parti milletvekillerinin kelamları üzerine Bakan Kurum, "Hazmedemiyorsunuz, hazmedemiyorsunuz, hazmedemiyorsunuz. Biz aziz milletimiz için bu hizmetleri yapmaya devam edeceğiz. 2025 yılı bütçemizin milletimize güzel olmasını temenni ediyorum" diyerek karşılık verdi. - ANKARA