Biden’a yönelik “gizli belge” soruşturması: Savcı Temsilciler Meclisi’nde ifade verdi
ABD Lider Joe Biden'ın meskeninde ve ofisinde bulunan saklı dokümanları soruşturan Özel Yetkili Savcı Robert Hur, ABD Temsilciler Meclisi Yargı Komitesi’nde söz verdi. Açılış konuşmasında Biden hakkındaki soruşturmayı profesyonelce ve başka soruşturmalarda başvurduğu tüzel standartlar çerçevesinde yürüttüğünü kaydeden Hur, “Ekibimle birlikte kapsamlı ve bağımsız bir soruşturma yürüttük. Ve Biden’ın lider yardımcılığı misyonu sona erdikten sonra, sıradan bir vatandaş olduğu periyotta, kapalı gereçleri kasıtlı olarak sakladığına dair deliller tespit ettik” dedi. “Ancak, makul kuşkunun ötesinde ispat düzeyine ulaşan bir kanıt tespit edemedik. Deliller bu standardın altında kaldığı için, Bay Biden'a karşı cezai suçlamada bulunmadım” diyen Hur, “Adalet Bakanlığı yönetmelikleri, başsavcıya kararımın nedenlerini açıklayan bâtın bir rapor yazmamı gerektiriyordu. Bu davayla ilgili açıklamamın titiz, detaylı ve kapsamlı bir tahlil içermesi gerektiğini anlamıştım. Diğer bir deyişle, çalışmamı detaylandırmam gerekiyordu. Tıpkı rastgele bir savcının dava açma ya da açmama kararını açıklarken kendi çalışmasını detaylandırmasını beklediğim gibi” halinde konuştu. Hazırladığı raporda Biden'ın hafızası ve bilişsel maharetleriyle ilgili yaptığı değerlendirmeleri savunan Hur, “Raporda Başkan'ın hafızasının uygunluğuna ait değerlendirmem gerekli, hakikat ve adildi” dedi. BİDEN'I SUÇLAMAMA KARARINA ELEŞTİRİ Temsilciler Meclisi Yargı Komitesi’nin hem Cumhuriyetçi hem de Demokrat Partili üyeleri açılış konuşmalarında Hur'un Biden’a yönelik soruşturmada vardığı sonuçları kıymetlendirdi. Cumhuriyetçi Parti Temsilcisi Jim Jordan, Hur'un Obama idaresi sona erdikten sonra Biden’ın “yasaları çiğnediğini” ve saklı malzemeleri “yasadışı bir şekilde” elinde tuttuğunu tespit ettiğini söyledi. “Ele alması gereken temel bir soru vardı. Joe Biden saklı bilgileri hukuka ters bir formda elinde tuttu mu? Karşılık, evet, tuttu” diyen Jordan, “Joe Biden kanunları çiğnedi lakin unutkan ve heyete sempatik görünecek yaşlı bir adam olduğu için Bay Hur suçlamada bulunmamayı tercih etti” tenkidinde bulundu. “HUR'UN RAPORU BİDEN'IN AKLANDIĞINI GÖSTERDİ” Demokrat Parti Temsilci Jerry Nadler ise, Hur'un soruşturmasının Biden'ı büsbütün paka çıkardığını tez etti. “Başkan Biden sorumlu bir halde hareket ederek büsbütün işbirliği yaptı ve cezai suçlama yöneltilmedi” diye Nadler, “Savcı Hur’un raporu Lider Biden'ın tam ve eksiksiz bir biçimde aklandığını göstermektedir” sözlerini kullandı. Demokrat Parti Temsilcisi Jamie Raskin de, Cumhuriyetçilerin Beyaz Saray'ın Hur'un raporunun yayınlanmasını istemediği savına karşı çıkarak Biden'ın aksiyonlarını eski Lider Donald Trump'ınkilerle karşılaştırdı. “Başkan Biden yürütme ayrıcalığını ileri sürmedi ya da başkanlık hatalarından mutlak dokunulmazlık talep etmedi” diyen Raskin, “Biden kutu kutu dokümanları yatağının altına ya da küvete saklamadı. Müfettişlerle hengame etmedi, ya da Bay Hur'un raporunun tek bir sözünü düzeltmeye çalışmadı” diye konuştu. Cumhuriyetçi Parti Temsilci James Comer ise tutanakları incelemek için “çok az zamanları” olduğunu belirterek, Beyaz Saray'ın Hur'un raporunun yayınlanmasını istemediğinin “açık” olduğunu argüman etti.
Biden’ın hafızası ile ilgili yaptığı değerlendirmeleri savundu Demokrat Parti Temsilci Adam Schiff ise, Hur'u kapalı doküman soruşturması kapsamında hazırladığı raporda Lider Joe Biden'ı nitelemek için kullandığı lisan nedeniyle eleştirdi. Hur'un, raporunun kamuoyuna açıklandığında yaratacağı siyasi etkiyi düşünmesi gerektiğini belirten Schiff, raporun daha objektif bir biçimde yazılabileceğini vurguladı. Hur’un Biden’ı aşağıladığını kaydeden Schiff, “Başkan'ın bir evrak ya da bir dizi doküman karşısındaki anıları hakkında yorum yapmakla yetinebilirdiniz. Lakin daha ileri gidip hafızası hakkında genel bir yorum yapmaya karar verdiniz, değil mi?” diye sordu. Hur ise, Biden'ın hafızasıyla ilgili yorumları çıkarabileceğini, fakat bunun raporu “eksik” hale getireceğini söyleyerek raporun yazımında siyasetin bir rol oynamadığını yineledi. Cumhuriyetçi Parti Temsilcisi Jim Jordan “PARTİZAN SİYASETİN ÇALIŞMALARIMDA YERİ YOK” Demokrat Parti Temsilcisi Hank Johnson da, Hur'u, Joe Biden hakkındaki kapalı dokümanlar soruşturması ile ilgili rapor yayınlayarak Donald Trump'ın başkanlık kampanyasına yardım etmekle suçladı. Hur’un böylelikle muhtemel bir Trump başkanlığından profesyonel olarak faydalanabileceğini savunan Johnson, Hur’a “Sen bir Cumhuriyetçisin, değil mi?” diye sordu.
Hur’un “Evet” cevabı vermesinin akabinde Johnson, “Başkan Trump'ın yine seçilmesi için elinizden geleni yapıyorsunuz ki federal yargıç olarak ya da Adalet Bakanlığı'nda öteki bir duruma atanabilesiniz, o denli değil mi?” tabirlerini kullandı. Bunun hakikat olmadığını söyleyen Hur ise, “Sayın kongre üyesi, sizi temin ederim ki benim bu türlü bir niyetim yok. Ve size şunu söyleyebilirim ki, partizan siyasetin benim çalışmalarımda hiçbir biçimde yeri yoktur” dedi. BİDEN'A BUNAK DEYİP DEMEDİĞİ SORULDU Cumhuriyetçi Parti Temsilci Scott Fitzgerald, Hur’un raporunda Biden’ın hafızası hakkında kullandığı tabirlere değindi. “Webster's sözlüğü 'bunak' sözünü yaşlılıkla irtibatlı olarak hafıza üzere bilişsel yeteneklerin azalması olarak tanımlıyor” diyen Fitzgerald, Hur’a “Raporunuzda Biden'ın bunamış olduğunu mu tespit ettiniz?” diye sordu. Hur ise, “Bu tespit raporumda yer almıyor” cevabını verdi.
Demokrat Parti Temsilci Pramila Jayapal’ın Biden'ı “akladığı” tarafındaki tabirine de itiraz eden Hur, “Bu benim raporumda kullanılan bir söz değil ve bir savcı olarak vazifemin bir kesimi da değil” diye konuştu. RAPORLARDAKİ TABİRLER TARTIŞMALARA NEDEN OLMUŞTU ABD Lideri Joe Biden’ın konutunda ve ofisinde bulunan bâtın dokümanlarla ilgili yürütülen soruşturmada Özel Yetkili Savcı Robert Hur’un hazırladığı 345 sayfalık rapor, Beyaz Saray'ın rastgele bir redaksiyon talebinde bulunmayacağını duyurmasının akabinde kamuoyuna açıklanmıştı. Biden’ın soruşturmaya mevzu evrakları kasıtlı olarak sakladığının tespit edildiği belirtilen raporda, buna karşın Biden'a suçlama yöneltilmeyeceği tabir edilmişti. Biden’ı zımnî dokümanları uygunsuz biçimde kullanmaktan mahkum etmenin güç olacağı söz edilen raporda, “Çünkü Bay Biden kendisiyle yaptığımız görüşmelerde olduğu üzere, kendisini heyete sempatik, uygun niyetli, hafızası zayıf yaşlı bir adam olarak sunacaktır” denilmişti. Misyonda olması sebebiyle Biden'a yönelik cezai bir kovuşturma yapılamayacağı hatırlatılan raporda, Biden’ın daha sonra yargılanma ihtimaline atıfla “Jüriyi, 80'li yaşlarına merdiven dayamış eski bir lideri kasıtlı bir zihinsel durum gerektiren önemli bir kabahatten mahkum etmeleri gerektiğine ikna etmek sıkıntı olacaktır” tabirlerine yer verilmişti. Biden'ın hafızasında “önemli zayıflamalar” olduğu ve soruşturmaya mevzu dokümanlara dair ayrıntıları tam olarak hatırlamadığı kaydedilen rapor, ABD liderinin bilişsel yeteneklerini tartışmaya açtığı gerekçesiyle tenkitlerin maksadı olmuştu.
BİDEN'DAN YAZILI AÇIKLAMA Raporun yayınlanmasının akabinde Beyaz Saray aracığıyla yazılı bir açıklama yapan Biden ise, kararı memnuniyetle karşıladığını belirtmişti. “Başından beri ulaşacaklarına inandığım sonuca ulaştıklarını görmekten memnuniyet duydum. Bu bahiste rastgele bir suçlama yapılmayacak ve husus artık kapanmıştır” diyen Biden, soruşturmanın 40 yılı aşkın bir müddet öncesine, hatta genç bir Senatör olduğu 1970'li yıllara kadar uzanan kapsamlı bir soruşturma olduğunu vurgulamıştı. Soruşturma sürecinde yetkililerle tam işbirliği yaptığını kaydeden Biden, “İsrail 7 Ekim'de hücuma uğramış olmasına ve milletlerarası bir krizle uğraşıyor olmama karşın, geçen yıl 8 ve 9 Ekim tarihlerinde iki gün boyunca beş saat süren yüz yüze görüşmeler yaptım. Amerikan halkına bunu borçlu olduğuma inandım. Böylelikle hiçbir suçlama yapılmayacağını ve mevzunun kapanacağını bileceklerdi” sözlerini kullanmıştı.