Bilim insanlarından yeni çalışma: Hava kirliliği demansı tetikliyor olabilir mi?
İngiltere'deki Francis Crick Enstitüsü, hava kirliliğinin beyin sıhhati üzerindeki tesirlerini anlamak için yeni bir çalışma başlatacak. "Rapid" isimli bu proje, atmosfer kirliliğinin bunamayı nasıl tetikleyebileceğini incelemeyi ve Alzheimer üzere nörodejeneratif hastalıkların ilerlemesini durduracak yeni ilaçların geliştirilmesini hedefliyor. Son yıllarda yapılan araştırmalar, hava kirliliğinin insan sıhhatine ziyan verdiğini ve birçok hastalığa yol açtığını gösterdi. Hava kirliliği, kanserden kalp hastalıklarına kadar pek çok sıhhat sıkıntısını tetikleyebiliyor. Rapid projesi, bu kirliliğin beyin sıhhati üzerindeki tesirlerini inceleyecek. Proje, Race Against Dementia isimli yardım kuruluşu tarafından destekleniyor ve yarın başlayacak. Proje başkanlarından Prof. Charles Swanton, hava kirliliğinin ekseriyetle bunama ile ilişkilendirilmediğini belirtti.
Lakin son araştırmalar, havada bulunan küçük parçacıkların nörodejeneratif hastalık riskini artırdığını ortaya koydu. Takım, Bu parçacıkların beyni nasıl etkilediğini anlamak istediklerini söz etti.
Nörodejeneratif hastalıklar, hudut hücrelerinin ilerleyici dejenerasyonu ve/veya vefatıyla sonuçlanan tedavi edilemez ve zayıflatıcı durumlardı Hava kirliliğinin temel bir çeşidi, katıların ve sıvı damlacıklarının minik modüllerinin süspansiyonlarından oluşur. Bunlar, otomobil kamyon egzozlarından, fabrikalardan, tozdan, polenden, volkanlardan, orman yangınlarından ve öteki kaynaklardan üretilir ve partikül husus 2.5 yahut basitçe PM2.5 olarak bilinir.
Bu partiküller bir metrenin 2,5 milyonda birinden daha küçük bir çapa sahiptir (bir insan saçından yaklaşık 30 kat daha incedir) ve o kadar küçüktür ki insan bedeninin derinliklerine kadar gidebilir. Bu parçacıklar solunduğunda burun yoluyla beyne ulaşabilir.
Bilim insanları, beyinde bağışıklık hücreleri tarafından algılanan parçacıkların beyin sıhhati üzerinde olumsuz tesirleri olabileceği düşünüyor. Araştırmacılar, hava kirliliğinin bunamayı tetiklemek için üç farklı yol izleyebileceğini öne sürüyor.
Birincisi, bu küçük parçacıkların beynimizdeki proteinlerin bir ortaya gelmesini hızlandırarak Alzheimer'a yol açabileceği. İkincisi, bu parçacıkların beynin temizleme sistemini engelleyerek hastalıklara neden olan öbür proteinlerin bedenden atılmasını zorlaştırabileceği.
Üçüncüsü ise, bu parçacıkların beyin iltihabını artırabileceği. Çalışmalar, insan kök hücreleri ve hayvanlar üzerinde gerçekleştirilecek.
Crick ve University College London'daki Nörodejenerasyon Biyolojisi Laboratuvarı başkanı Sonia Gandhi, bu düzeneklerin anlaşılmasının, hava kirliliğinin tesirlerini azaltacak yeni tedavi formüllerinin geliştirilmesine imkan tanıyabileceğini vurguladı.