İÜ’de Uluslararası Hukuk Sempozyumu Sonuçlandı

İstanbul Üniversitesi'nde (İÜ) düzenlenen "1. Yılında Boyut Değişirken İsrail- Filistin Sıkıntısı ve Memleketler arası Hukuk Sempozyumu" sona erdi.

Üniversitenin Beyazıt'taki rektörlük binasında gerçekleştirilen sempozyumda konuşan İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Fethi Gedikli, bir yıldan beri eşi görülmemiş bir soykırım, bir kent kırımı ile karşı karşıya olunduğunu, Gazze'nin büsbütün bütün kimliğiyle ortadan kaldırıldığını söyledi.

Gedikli, "İsrail yalnızca öldürmekle yetinen bir devlet değil, bu harekat başladığında bakanları Gazzeliler'in toplu olarak bulundukları bölgeden sürülmesini, diğer bir ülkeye gönderilmesini, bunun için para teklif ettiklerini açıklamışlardı. Filistinlilerin yurtlarında yaşamamalarına dair kemikleşmiş bir niyeti olduğunu görüyoruz." dedi.

Bütün halkların bu ölümlere vicdanları isyan ederek reaksiyon gösterdiğini lisana getiren Gedikli, "Bu halkların devletleri, bilhassa kudreti elinde bulunduranlar maalesef gülerek, alkışlayarak seyrediyorlar. Hatta daha fazla bir biçimde İsrail'in öldürme kapasitesini artırıyorlar. Almanya İsrail'e bir yıldır silah taşıyor, onun en yeni silahlarla öldürme kapasitesini artırıyor. Münasebetiyle halklarla hükümetlerin zıt düştüğünü, hükümetlerin çok itidalli bir formda milyonlarca insanın sudan, besinden tecrit edilerek öldürülmesini seyretmekten öte buna yardımcı oluyor. Biz bu türlü bir olayla karşılaşmış değiliz." diye konuştu.

"Sahipsiz olduğunu düşündükleri bir halkın öldürülmesini vicdanlarına sığdırıyorlar"

Gedikli, bu savaşın sözlerle de devam ettiğini ifade ederek, "Anadolu Ajansı ve Türk gazetecilerin Türkiye'yi ve dünyayı bilgilendirmek için üstün bir çabası olduğunu analım. Nitekim kıymetli bir iş başarıyor, tarihi bir misyon yerine getiriyorlar." dedi.

Savaşanlar ortasında bir denklik, centilmenlik, şövalyelik olmadığını vurgulayan Gedikli, "Ben bunlara kendime nazaran bir kavram geliştirdim. Barbar uygar devletler. Barbar uygar devletler orada sahipsiz, kimsesiz olduğunu düşündükleri bir halkın öldürülmesini çok rahat bir halde vicdanlarına sığdırıyorlar. Bunun yapılabilmesi için de kendilerine düşen vazife neyse onu da bihakkın yerine getirmekten tereddüt etmiyorlar." formunda konuştu.

Gedikli, "Burada 45 bin İsrailli'nin öldüğünü düşünebiliyor muyuz? Yani birisi 45 bin İsrailli'yi öldürecek ve dünya tekrar bu dünya olarak kalacak. İşte enkaz altında kalacak ve dünya bu formda yaşamayı sürdürecek. Yeniden bu büyük devlet adamları büyük düşünürler, büyük hukukçular hiçbir şey olmamış üzere devam edecek." tabirlerini kullandı.

"Uluslararası toplum İsrail aksiyonlarını çok uzun vakittir kınamakta"

İstanbul Üniversitesi İnsan Hakları Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Burak Gemalmaz, İsrail'in soykırıma varan aksiyonlarının uzun vakittir insan hukukunun ilgisi alanında olduğunu söyledi.

Gemalmaz, "Her ne kadar yetersizliği eleştirilse de aslında memleketler arası toplum ve milletlerarası hukuk İsrail aksiyonlarını çok uzun vakittir kınamakta." dedi.

İnsan hakları hukukunun çalışma biçiminin öbür hukuk alanlarındaki çalışma biçimine benzemediğine dikkati çeken Gemalmaz, "Çünkü burada bir memleketler arası polis gücü vesaire olmadığı için yeniden milletlerarası hukukun birtakım alanlarında kısmen var fakat genel olarak insan hakları hukukunda yok o yüzden hukuksal yaptırımların icrası noktasında kimi zafiyetler kelam konusu olabiliyor." diye konuştu.

Filistin'de vefat sayısının 45 bini geçtiğini vurgulayan Gemalmaz, "Sağlık durumu, besine erişim dehşetli durumda. Bunları durduramıyoruz. Durdurmaya gücümüz yetmiyor. Ancak en azından hukuken bunun hangi statüde olduğunu ve ahlaken hangi konumu almamız gerektiğini söyleyebiliyor, net durabiliyoruz. O yüzden bu da insan hakları alanında çalışanların bir tesellisi olarak kayda girsin." tabirlerini kullandı.

Prof. Dr. Gemalmaz, AA'nın hazırladığı "Kanıt" kitabına da değinerek "Anadolu Ajansı hazırladığı 'Kanıt'ı sağ olsunlar bize de göndermişlerdi. Bunları belgeliyor ve belgelemeye de devam ediyor. En azından milletlerarası ceza mahkemesinde bunlar düzgün ya da berbat bir fonksiyon görüyorlar. Orada da hiç yoktan kimi gelişmeler meydana geldi." değerlendirmesini yaptı.

Sempozyum

Gün uzunluğu süren sempozyumda "Çatışmalar ve görüşmeler sarmalında Filistin" başlığı altında, İsrail'in 7 Ekim 2023'ten bu yana Filistin'e yönelik akınları, milletlerarası hukuk başta olmak üzere farklı bağlamlarda ele alındı.

Sempozyumun birinci oturumunda "Uluslararası Adalet Divanı Önünde İsrail-Filistin Krizi", "Soykırım Kontratının Gazze'de Uygulanması Davasında UAD'nin verdiği süreksiz önlem kararı", "Soykırım Kontratı Pratiği Bağlamında İsrail'in 'Niyeti' Meselesi", "Türkiye'nin Davaya Müdahalesi: Tüzel Temel, Tezler ve Sonuçlar", "Duvar inşasından günümüze İsrail'in Batı Şeria'daki Hukuk Dışı Yerleşimleri ve Divan'ın 2024 tarihli Müracaat görüşü" başlıkları konuşuldu.

İkinci oturumunda ise "İş Dünyası ve İnsan Hakları Ekseninde İsrail-Filistin Krizi", "Soykırım ve Şirketlerin İnsan Haklarına Ait İhtimam Yükümlülüğü: Filistin Özelinde Bir İnceleme", Devletlerin ve Milletlerarası Örgütlerin Memleketler arası Hukuktan Kaynaklanan Yükümlülükleri ve Yaptırımları" başlıklarının ele alındığı sempozyum, soru yanıtla sona erdi.