Yahya Sinvar’dan sonra Hamas’ın yerine geçmesi beklenen isimler
Haber Merkezi İsrail, Orta Doğu'yu kan gölüne çevirmek için elinden geleni yapıyor. 1 yılı aşkın müddettir Gazze'ye bomba yağdıran katil sürüsü 42 binden fazla sivili katlederken Lübnan'a da akın başlattı. Gazze'deki son akınlarda ise, İran'daki suikastle öldürülen Hamas lideri İsmail Heniyye'nin yerine seçilen Yahya Sinvar hayatını kaybetti. İsrail güçleriyle son anına kadar savaşarak ölen Sinvar'ın yerine kimin geleceği ise merak konusu. Bu kapsamda Hamas'a liderlik etmesi beklenen isimler de yavaş yavaş şekilleniyor. İşte yeni önder olması beklenen isimler ve hayat öyküleri:
HALİD MEŞAL
Meşal, hayatının büyük kısmını Filistin toprakları dışında geçirdi. Batı Şeria'nın Ramallah kenti yakınlarındaki Silvad'da doğan Meşal, çocukken ailesiyle birlikte Körfez Arap ülkesi Kuveyt'e taşındı. 15 yaşındayken Ortad Doğu'nun en eski siyasi kümesi Müslüman Kardeşler'e katıldı. İhvan, 1980'lerin sonunda İsrail işgaline karşı birinci Filistin ayaklanması sırasında Hamas'ın kurulmasında tesirli olmuştu. Tekerlekli sandalyeye bağlı Hamas lideri Şeyh Ahmed Yasin'in Mart 2004'te bir hava atağında öldürüşmesinin akabinde İsrail bir ay sonra halefi Abdülaziz El Rantissi'yi öldürdü ve bunun üzerine Meşal, Hamas'ın liderliğini üstlendi. Hamas'ı 2004 yılında Şam'da sürgündeyken yöneten Meşal, Ocak 2012'de Devlet Başkanı Esad'ın kendisine karşı ayaklanan Sünnilere yönelik sert baskıları nedeniyle Suriye'nin başşehrini terk etti. Meşal, İsrail ile kalıcı barış muahedesini reddetse de 1990'lı ve 2000'li yıllarda İsrail'e intihar bombacıları gönderen Hamas'ın uzun vadeli bir ateşkes karşılığında Batı Şeria, Gazze Şeridi ve Doğu Kudüs'te bir Filistin devletini süreksiz bir tahlil olarak kabul edebileceğini söyledi. Suriye'den apansız ayrılması başlangıçta Hamas içindeki pozisyonunu zayıflattı zira küme için hayatî ehemmiyet taşıyan Şam ve Tahran ile bağları ona güç veriyordu. Bu bağların ziyan görmesi ya da kopmasıyla birlikte Hamas'ın doğduğu yer olan Gazze'deki rakipleri otoritelerini tesis etmeye başladı. Meşal daha sonra, Gazze'deki Hamas liderliği ile ortasında Filistin İdaresi'nin başındaki Mahmud Abbas ile uzlaşmayı teşvik etme teşebbüsleri nedeniyle çıkan tansiyonlar sonrası liderlikten ayrılmak istediğini açıkladı. 2017'de yerine Gazze'deki yardımcısı Heniyye, kümenin yurt dışında da faaliyet gösteren siyasi ofisinin başına seçildi.
MUHAMMED SİNVAR
Sinvar'ın kardeşi olan Muhammed Sinvar'ın, kümenin askeri kanadındaki en kıdemli kumandanlardan biri olduğu ve idaresi devralmak için adayı olabileceği ileri sürülüyor. Reuters'a nazaran, 49 yaşındaki Sinvar, Hamas bünyesindeki vazifesi sırasında kamuoyu karşısına çok az çıktı. İsrail'in en kıymetli amaçlarından biri olmaya devam ediyor ve yıllar içinde çok sayıda suikast teşebbüsünden kurtuldu. Fox News, Sinvar kardeşlerin çok yakın bağları olduğunu ve 7 Ekim taarruzlarını birlikte planladığını öne sürüyor.
HALİL EL HAYYA
Yaz boyunca Kahire ve Doha'da gerçekleştirilen ateşkes görüşmelerinin ön saflarında yer alan Hamas'ın baş müzakerecisi, liderlik için favori isimlerden biri olarak görülüyor.
Sinvar'ın yardımcısı olan El Hayya'nın liderliğe yükselmesi durumunda Hamas'ın diplomasiye yönelmesi mümkün. El Hayya, ilkbaharda, İsrail'in Gazze ve Batı Şeria'da bir Filistin devletinin kurulmasına müsaade vermesi halinde silahları bırakma mümkünlüğünü lisana getirmişti.
YAHYA SİNVAR KİMDİR?
61 yaşındaki Yahya Sinvar, yaygın olarak Ebu İbrahim ismiyle biliyor. Sinvar, Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus Mülteci Kampı'nda doğdu. Anne ve babası Aşkelonluydu lakin Filistinlilerin "Nakba" (Felaket) olarak isimlendirdiği olaydan sonra mülteci oldular.
Filistinliler, İsrail'in 1948'de kuruluşunun akabinde çıkan savaşta Filistin'de, cetlerinin topraklarında, kitlesel olarak yerlerinden edilmişti. Sinvar, Han Yunus Erkek Ortaokulu'nda eğitim gördü. Gazze İslam Üniversitesi'nden Arap lisanı alanında lisans derecesi ile mezun oldu. Sinvar İsrail'de birinci sefer 1982'de, 19 yaşındayken "İslami faaliyetler" nedeniyle gözaltına alındı. 1985'te tekrar gözaltına alınan Sinvar o periyotta, Hamas'ın geçirdiği felç nedeniyle tekerlekli sandalyede yaşayan kurucusu Pir Ahmed Yasin'in itimadını kazandı.
Sinvar İsrail'de birinci sefer 1982'de, 19 yaşındayken "İslami faaliyetler" nedeniyle gözaltına alındı. 1985'te tekrar gözaltına alınan Sinvar o periyotta, Hamas'ın geçirdiği felç nedeniyle tekerlekli sandalyede yaşayan kurucusu Pir Ahmed Yasin'in inancını kazandı. Sinvar, 2013 yılında Hamas'ın Gazze Şeridi'ndeki Siyasi Ofisi'ne seçildi. Üyesi olduğu ofisin 2017'de başına geçti.