Khleifi’den Sinema Üzerine Ustalık Dersi

BEĞENDİM

ABONE OL

News

Ödüllü direktör Michel Khleifi, İstanbul Kültür Yolu Şenliği kapsamında düzenlenen 6. Memleketler arası Dostluk Kısa Sinema Şenliği’nde ustalık sınıfı eğitimi verdi.

Grand Pera Emek Sahnesi’nde festival başkanı Faysal Soysal’ın moderatörlüğündeki aktiflikte, dünya sinemasıyla ortak çalışma noktalarının neler olabileceği, ileriye dönük neler yapılabileceği ve Khleifi’nin sanat serüvenine dair bahisler ele alındı.

Khleifi, sinemayla müsabaka ve sevme sürecine dair, farklı devirlerdeki çekilmiş sinemalardan yararlandığını söyledi.

İlk gençlik yıllarında izledikleri sinemaların gişeye yönelik Batılı sinemalar olduğunu söz Khleifi, “Bir sinemaya başlarken eski sinemalara bakarım. Hatta 1930’lu yıllarda yapılmış sinemalara de bakarım. O direktörler de bana arkadaş üzere gelir. Sinema sentez üzere bir sanat kolu. Eski sinemaları izlemekteki maksadım onları tekrarlamak olmadı. İzlediğimde maksadım yeni bir sentez yaparak sinema çıkarmak.” dedi.

Khleifi, sinemayla olan münasebetin farklı katmanlarda ilerlediğini lisana getirerek, şunları kaydetti:

“Bazen sorarlar ‘neden senaryo yazmamız gerekiyor?’ diye. Bu çok değerli bir soru. Bunu anlamamız gerekiyor. Sinemanın yapılması, yönetilmesi için senaryonun ehemmiyeti çok büyüktür. Bunlar ne kadar ayrıntılı bir halde yazılırsa direktörlük daha kolay bir hal alabilir. Birinci sineması yaptığımda bunları bilmiyordum. Filistin’e dört kişi giderek uzun metrajlı sinema yapmaya başlamıştık. Ben 1948 yılında olanları yaşamadığım için fikir yürütemezdim. Onun için insanların lisanından aktarmaya çalıştım. Ben bu halde belgesel ve kurmaca ortasındaki pürüzü kırmaya çalıştım. Şiirsel bir biçimde yazmaya çalıştım. Bu birinci sinemada ‘Verimli Hafıza’ aslında şiirin çok büyük kıymeti vardı. Mahmud Derviş’in şiirlerinin üstüne inşa edilmiş bir sinema olabilir. Şiiri sahneye nasıl uyarlayabileceğimi de çözmem gerekiyordu. Bütün sinemalarım bayan duygusu üzerine yapılmıştır. “

“Celile’de Düğün” sinemasında de emsal metodu kullandığını belirten ödüllü direktör, ortalarında Nazım Hikmet’in de bulunduğu dünya şairlerinin şiirlerini yansıtmaya çalıştığını anlattı.

“Film, izleyene düşünme alanı yaratıyor”

Khleifi, Filistin’de yaşananları televizyondan izlerken birtakım şeylerin olağanlaşmaya başladığının altını çizerek, “Sürekli birebir sahneler ve efektler var. Vakitle ona alışıyorsun. Artık hepsi doğal geliyor. Daima salt tekrar seyirciye bir şey katmıyor. Sinema, belgesel de olsa aslında orada izleyene de düşünme alanı yaratıyor. Vakitle fikir üretebiliyor. Televizyonda şu an izlediklerimiz arşiv olabilir. Sinemanın verimli tarafı hafıza yaratması lakin televizyon unutkanlık yapıyor. Böylelikle direktör bir sinema yaparken şunu bilmesi lazım televizyon üzere gürültü aktarmıyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Filmlerinde hafıza, toprak, taş, zeytin ağacı, bayanlar, masallar üzere sinematografik tercih ettiği imgelerin yaşadığı topraklarda yok olmaması için yer verdiğini aktaran Khleifi, “Biz içimizde geleceğe dair umutlarımızı taşıyoruz. Ben işgal altındaki bir devlette doğup büyüdüm. Herkes bizim için şu misyonu biçiyordu. Bu kuşak artık İsrail devletini kabul edecek. İsrail vatandaşı olarak yaşayacağımızı kabul ediyorlardı. Bizim kuşak İsrailli olmadı. Ben çok fazla pasaport taşıyabilirim lakin ben ve çocuklarım torunlarım Filistinli. Bunu canlı tutmamız gerekiyor. Bizim güçlü olan yanımız yaratıcı olmamızı gerektiriyor.” dedi.

Konuşmaların akabinde soru-cevap aktifliğiyle program sona erdi.

“6. Memleketler arası Dostluk Kısa Sinema Festivali”, yarın akşam Atatürk Kültür Merkezi Tiyatro Salonu’nda mükafatların sahiplerini bulacağı gala programıyla sona erecek.