Ahıska Türkleri Sürgünün 80. Yılını Andı

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

ABD’nin başşehri Washington’da Ahıska Türklerinin sürgün edilişinin 80. yılı münasebetiyle anma programı düzenlendi.

Ahıska Türk Amerikan Toplum Merkezi’nin Jamestown Vakfı ile birlikte 3 panelden oluşan bir konferans formunda düzenlediği, çok sayıda akademisyen, siyasetçi, sivil toplum örgütü temsilcisi ve Ahıska kökenli vatandaşların katıldığı programda, 80 yıldır sürgün hayatı yaşayan Ahıskalıların problemleri görüşüldü.

Ahıska Türk Amerikan Toplum Merkezi Başkanı İslam Shakbandarov, AA’ya yaptığı açıklamada, ABD’nin kalbi olan başkentte bu türlü bir programı gerçekleştirmenin çok kıymetli olduğunu, bilhassa gençlerin büyük iştirak göstermesinden ötürü gurur duyduklarını söyledi.

Shakbandarov, Ahıska toplumunun Sovyetler Birliği topraklarındaki yaşayışı, sürgünü, ABD’ye gelişi konferansta ayrıntılı halde ele alındığını belirterek, şunları kaydetti:

“Sürgünün üzerinden 80 yıl geçti. Bu acı sürgünün canlı şahitleri az kaldı. Biz buna soykırım diyoruz. Zira 100 bin Ahıskalıyı bir gecede konutlarından, yurtlarından, cet topraklarından ettiler. Eli silah tutanlar Rus ordusunda cephede Sovyetler Birliğini korumak için can verirken, geride kalan yaşlı, çocuk, bayan herkes bir gecede hayvan vagonlarına yüklenerek 45 günlük sürgüne tabi tutuldular.”

Sürgün esnasında yaklaşık 20 bin Ahıska Türkünün can verdiğini, askere giden 20 bin Ahıska gencinden de 14 binin geri dönmediğini aktaran Shakbandarov, “Bütün bunların haykırılması, Ahıskalıların seslerini duyurması çok kıymetli. 80 yıl geçmesine karşın Gürcistan, Ahıska Türklerinin geri dönüş haklarını hala iade etmiyor. Gürcistan süratlice Rusyalaşıyor.” tabirlerini kullandı.

Shakbandarov, Türkiye’nin Ahıska Türklerinin sıkıntılarının tahlili için ABD’nin ve Batı ülkelerinin de ortak edilmesi gerektiğini vurgulayarak, bu konferansın ana gayelerinden birinin de bu olduğunu söz etti.

-“Ahıskalılar başarılı bir toplum oldular”

Güney California Üniversitesi’nde insan hakları üzerine dersler veren birebir vakitte insan hakları avukatı olan Steve Swarlo da, Ahıska Türkleri toplumu ile 25 yıldır birlikte çalıştığını belirterek, bu toplumun eski Rusya topraklarında her gün ayrımcılığa ve kovuşturmalara uğradığını hatırlattı.

Swarlo, ABD’nin 2004 yılında Ahıskalılara topraklarını açtığını belirterek, “1944’te (eski Sovyetler Birliği başkanı Josef) Stalin’in bu toplumu sürgün etmesi, onları birbiri ile daha fazla dayanışmaya, hayatta kalmak için daha fazla gayrete itti ve sonunda başarılı bir toplum oldular.” diye konuştu.

Ahiska Türklerinin Sovyetler Birliği sırasında ve sonrasında tekraren sürgün edilmesinin karmaşık bir tarih oluşturduğunu belirten Swarlo, bu programın Ahıskalıların tarihine ışık tuttuğunu kaydetti ve “Bugünkü program Ahıska tarihini korumak ve birebir vakitte toplumun geleceğini de planlamak için çok kıymetli.” dedi.

Konferansa katılan Ahıska kökenli göçmenlik avukatı Nazly Mamedova da ABD nüfusunun Ahıska Türkleri hakkında çok fazla bilgisi olmadığını düşündüğünü, toplumu bilgilendirmek ve eğitmek için daha fazlasının yapılması gerektiğini belirtti.

Mamedova, “Ohia’da mahallî toplum Ahiska Türklerinin çalışmalarından ötürü bizi biliyor, hatta Ahıska Türklerinin yaşadıkları kentleri tekrar imar etmesinden ötürü minnettarlar. Fakat bizim tekrar ABD’nin ve Batı’nın Ahıska Türklerinin geçirdiği zorlukları bilmesine muhtaçlığımız var.” diye konuştu.

Sadece ABD ve Batının değil, özelikle Türk toplumlarının da Ahıska Türklerinin çabasına takviye olması gerektiğinin altını çizen Mamedova, “Çünkü Türk dünyası çok büyük ve birbirine desteklemeye gereksinimi var.” dedi.

Jamestown Vakfı Başkanı Peter Mattis de, bir Amerikalı olarak Ahıska toplumunun yaşadığı trajedilere üzüldüğünü ve ABD’ye yerleşmelerinden ötürü şad olduğunu belirterek, “Ahıskalılar, Stalin idaresi tarafından toplu biçimde sürgüne zorlanarak çok güç devirler geçirdiler.” tabirini kullandı.

Mattis, Ahıskalıların sürgününün hangi periyotta olursa olsun temel olarak Rusya devletinin gerçek yüzünü gösterdiğine işaret ederek, tüm bu yaşanan acılardan ders alınması gerektiğini söyledi.

14 Kasım 1944 Ahıska Sürgünü

Ahıska Türkleri, 14 Kasım 1944’te Sovyetler Birliği periyodunun başkanı Josef Stalin tarafından bugünkü Gürcistan hudutları içinde olan Ahıska bölgesinden Kırgızistan, Kazakistan ve Özbekistan topraklarına sürülmüştü.

Sürgün sırasında açlık ve hastalıktan ötürü 17 bin civarında kişi hayatını yitirmişti. Ahıskalı Türkleri, 12 yıl boyunca Orta Asya’da sıkı idare rejimi altında tutulmuştu.

Sovyetler Birliği dağıldıktan sonra arşivlerde, sürgünün, Stalin’in Karadeniz kıyılarını Türklerden temizleme operasyonunun bir modülü olduğu ortaya çıkmıştı.

Dünya genelinde başta Türkiye olmak üzere Kırgızistan, Kazakistan, Özbekistan, Azerbaycan, Gürcistan, Ukrayna, Rusya Federasyonu ve ABD’de yaşayan Ahıska Türklerin sayısı 500 bin olarak varsayım ediliyor.