Ceviz Ağaçlarında Dal Solgunluğu Tehdidi

BEĞENDİM

ABONE OL

News

Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Kısmı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Sütyemez, ceviz ağaçlarında bu yıl birinci sefer “Noscytalidium dimidiatum” (dal solgunluğu) hastalığı görüldüğünü, buna karşı tedbir alınmazsa ceviz üretiminde önemli sorun yaşanabileceğini belirtti.

Sütyemez, AA muhabirine, “ceviz ağaçlarının koronavirüsü” olarak bilinen bu hastalığın birinci sefer Türkiye’deki ağaçlarda görülmeye başladığını söyledi.

Türkiye’nin dünyanın kıymetli ceviz üretim merkezlerinden biri olduğunu lisana getiren Sütyemez, hastalığın sıcak hava ve nemli ortamda ortaya çıktığını, bu yıl da ülkede sıcak bir havanın tesirli olduğunu belirtti.

Mantari hastalıklardan biri olan “botrtosphaeriaceae” familyası ortasında yer alan hastalığın 2-3 yıl içinde bulaştığı ceviz fidanını öldürebileceğine dikkati çeken Söylemez, üreticilere ağaçlarını sık sık denetim etmeleri, hastalıkla müsabakaları durumunda da Tarım ve Orman Müdürlükleri başta olmak üzere üniversiteler ve ziraat odalarından dayanak istemeleri teklifinde bulundu.

Bu hastalığın ceviz ağaçlarını direkt, öbür meyve tiplerini de dolaylı olarak etkilediğinin altını çizen Sütyemez, şöyle konuştu:

“Türkiye genelinde 2024 yılı bitkisel üretim için kritik bir yıl oldu. Mevsim, mayıs ayından itibaren ekim ayına kadar çok sıcak ve nemli geçti. Bu sıcaklık ve nem, tüm bitkisel yetiştiriciliği olumsuz etkiledi. Bu hava kaideleri bilhassa meyveler başta olmak üzere kimi hastalık ve ziyanlı popülasyonlarını ya tetikledi ya da yoğunluklarını arttırdı. Bahardan itibaren başlayan sıcak ve nemli havalar başta mantari hastalıklar olmak üzere birçok hastalığı ya yaygınlaştırdı ya da aktif olması için taban hazırladı. Maalesef ceviz yetiştiriciliği de bu hastalıktan nasibini aldı. Ülkemizde daha evvel görülmeyen ve ceviz ağaçlarının koranavirüsü diyebileceğimiz ‘Noscytalidium dimidiatum’ hastalığı bu yıl birinci sefer görüldü ve süratle yayılmaya başladı. Bu hastalık ceviz yetiştiriciliği yapılan her bölgede görülmeye başladı ve çok önemli bir biçimde Türkiye ceviz yetiştiriciliğini tehdit etmektedir. Bu yüzden bu hastalık durumunun çok kıymetli olduğunu, ceviz ağacının kısımlarından başlayarak gövdeye kadar inen kurumalara sebep olacağı görülmekte.”

“Hastalıklı kısımlar hiç vakit kaybedilmeden kesilmeli”

???????Başta Kahramanmaraş olmak üzere Türkiye’nin her bölgesinden hususla ilgili üreticilerle görüştüğünü anlatan Sütyemez, “Ceviz ağacının güneybatı ve batıya bakan dallarında kurumaların başladığını, kurumaların yapraktan başlayarak sürgüne, daha sonra kısma ve vücuda kadar ulaştığı söz ediliyor. Maalesef bu ağaçlarımızda birinci görülen hastalık çok süratli bir halde yayılmakta, ceviz yetiştiriciliğini tehdit etmektedir.” tabirlerini kullandı.

Sütyemez, hastalığın görüldüğü ağaçlarda ani ve aktif önlemlerin alınmasının değerini vurgulayarak, şunları kaydetti:

“Hastalıkla alakalı gerek bölgesel gerek üretici gerekse ülkesel bazda önlem almamız gerekiyor. Şayet önlem alınmazsa Türkiye ceviz yetiştiriciliği tehdit altına girecek ve ağaç kurumalarıyla karşı karşıya kalacak. Bu hastalığa karşı alınacak en değerli önlem kültürel uygulamalardır. Bunun için bu türlü hastalıklı kollar hiç vakit kaybedilmeden kesinlikle ve kesinlikle kesilmeli ve derhal yakılmalıdır. Ayrıyeten 2025 yılında kesinlikle fungisit uygulamaları yapılmalıdır. Bu hastalık ağacı kuruttuğu üzere meyve kalitesini de düşürmektedir.”

Sütyemez, hastalığın öbür ülkelerde görüldüğünü ve net bir biçimde kimyasal gayretinin olmadığını belirterek, alınacak ön önlemlerle gayret edilmesi gerektiğini kelamlarına ekledi.

İl Tarım ve Orman Müdürü Ramazan Bilir ise tamamlanan hasat dönemini akabinde üreticilerden kol solgunluğu alakalı geri dönüşlerin olduğunu tabir etti.

Ceviz hasadında bereketli bir dönemi geride bıraktıklarını belirten Bilir, hastalığın yayılmaması ve üretimin etkilenmemesi için üreticileri ağaçlarını denetim etmeleri konusunda uyararak, kısım solgunluğu hastalığı görülmesi durumunu İlçe Tarım ve Orman Müdürlüklerine bildirilmesinin değerli olduğunu kaydetti.