İş Başvurularında Dolandırıcılık Tehdidi

BEĞENDİM

ABONE OL

News

GEÇERSİZ patron profili açıp internetten iş başvurusu yapanlarla irtibata geçen dolandırıcılar, kimlik fotoğrafıyla birlikte başvuranların şahsî bilgilerini de istiyor. Bilişim Teknolojileri Uzmanı Prof. Dr. Ali Murat Kırık, ” e-Devletten de soyağacınıza varana dek nüfus bilgilerinizin hepsini karşı tarafa göndermiş oluyorsunuz. Önemli bir tehditle sizi karşı karşıya bırakıyor. Sonra iş müracaatınızı tamamlamak için cüzi bir ölçü para istiyorlar. Siz mağdur olduğunuzu anladıktan sonra savcılığa cürüm duyurusunda bulunduğunuzda kiralık IBAN numaralarıyla bu dolandırıcılığın yapıldığını öğreniyorsunuz. Öbür şahıslar ismine açılmış ya da ele geçirilmiş banka hesapları, bir bakıyorsunuz öğrenci hesabı” diye konuştu.

İnternet üzerinden ya da meslek uygulamalarından iş başvurusu yapanlar dolandırıcılık tehlikesiyle karşı karşıya. Uydurma profil ve sanal numaralar kullanan dolandırıcılar, iş müracaatında kullanılacağını belirterek kimlik bilgileri ile para talep ediyor. Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi Görsel İrtibat Tasarımı Anabilim Kısmı Lideri Prof. Dr. Ali Murat Kırık, “Son devirlerde iş ilanlarına yönelik dolandırıcılıklar giderek artış göstermeye başladı. Bilhassa kullanıcılar internet ortamından iş ilanları arıyorlar, meslek sitelerine giriyorlar. Buralara kimlik bilgilerini verilerini giriyorlar. Lakin, her iş ilanı sitesi saf değil. Zira bilinen sitelerin kopyalarını oluşturabildikleri üzere, bununla birlikte yeni çıkan internet sitelerinde kullanıcılar, farklı profiller oluşturabiliyorlar ve bunlar üzerinden de kullanıcıları mağdur edebiliyorlar. Temizlikçiden tutun hizmetli, bakım işleri, sürücü, garson ve aslına bakarsanız çok da bilgi sahibi olmanıza gerek olmayan, çok önemli bir eğitime gerek duymayan iş ilanları sunuyorlar. Bir de doğal ki burada tuzağa düşürebilmek için de yüksek maaş, dolgun fiyat üzere geçersiz ve sihirli sözler ortaya koymuş oluyorlar. Daha sonra bilinen sitelerden ilan açıyorlar” dedi.

‘BİR ANDA İLETİLEŞME UYGULAMASINA YÖNLENDİRİLİYORSUNUZ’

Dolandırıcıların sanal numaralar kullandığını vurgulayan Kırık, “İnsanlar bu iş ilanlarıyla karşı karşıya geliyorlar, bunlara müracaat yapmak istiyorlar ve daha sonraki süreçte özel ileti aracılığıyla siz bir anlık iletileşme uygulamasına yönlendiriliyorsunuz ve burada da sanal numaralar kullanılıyor; yani internet ortamında fiyatı mukabilinde satılan, sanal uygulamalar. Genelde bunlar yurtdışı oluyor. Bunlara da bir kılıf uyduruyorlar, şirketin yurtdışında olduğu ve hasebiyle seçimlerin yurtdışında yapıldığı lakin Türkiye’de çalışacağınız belirtiliyor. Hasebiyle da kullanıcılar +44’lü, +22’li numaralardan ötürü bir kuşkuya girmiyorlar. Asıl olay bundan sonra meydana geliyor. Zira karşı taraftaki kişi sizinle görüşme yapıyor, sizi ikna sürecine giriyor; ondan sonra asıl olaylar meydana gelmeye başlıyor” diye konuştu.

‘İŞ MÜRACAATINIZI TAMAMLAMAK İÇİN CÜZİ BİR MEBLAĞ İSTİYORLAR’

İş başvurusu yapanların kimlik bilgilerinin dolandırıcıların eline geçebildiğini belirten Kırık, “Çünkü size diyor ki; ‘Biz sıhhat alanında faaliyet gösteren bir şirketiz, bir hastaneyiz, bir eğitim kurumuyuz. Hasebiyle bizim patronlarımız işe alım noktasında epey hassaslar. Hasebiyle ön bir araştırma yapmamız gerekiyor, evet yüksek maaş veriyoruz lakin güvendiğimiz şahıslara yalnızca istihdam alanına katıyoruz’ diyorlar. Olaydan sonra esasen bu bireylerden makul taleplerde bulunuluyor.Yani iş başvurusu yapmak isteyen şahıslardan kimlik fotokopileri, kimlik bilgileri isteniyor ve bunların hepsi bildiğiniz anlık iletileşme uygulamalarından gönderilmiş oluyor, genelde de burada WhatsApp’ın kullanıldığının altını çizmemiz gerekir. Kimliğinizin önünü gönderiyorlar, ardını gönderiyorlar, bunları istiyorlar. Kimlik bilgileri bizim özel şahsî datalarımız. oluyor. İkametgah dokümanlarını istiyorlar. Yani e-Devletten de soyağacınıza varana dek nüfus bilgilerinizin hepsini karşı tarafa göndermiş oluyorsunuz. Bu ne demek oluyor? Önemli bir tehditle sizi karşı karşıya bırakıyor. Zira bütün kimlik bilgileriniz dolandırıcıların eline geçmiş oluyor. Hatta daha sonra iş müracaatınızı tamamlamak için cüzi bir meblağ istiyorlar” sözlerini kullandı.

‘DOLANDIRICILIĞI ELE GEÇİRİLMİŞ BANKA HESAPLARI ÜZERİNDEN GERÇEKLEŞTİRİYORLAR’

Prof. Dr. Kırık, dolandırıcıların kiralık IBAN kullandığıa dikkat çekerek, “Siz mağdur olduğunuzu anladıktan sonra savcılığa cürüm duyurusunda bulunduğunuzda aslında genelde bunlar kiralık IBAN’lar üzerinden yapıldığı için, öbür şahıslar ismine açılmış ya da ele geçirilmiş banka hesapları üzerinden bu dolandırıcılık faaliyetleri gerçekleştiriyorlar. Siz savcılığa hata duyurusunda bulunduğunuzda bir bakıyorsunuz, aslında bir öğrenci hesabı. Zira neden, dolandırıcılar hem sanal numara kullanarak izlerini kaybettiriyorlar, hem de kiralık IBAN’lar kullanarak aslına bakarsanız bir formda bankalar üzerinden de müsaade sürülmesini engelliyorlar. Yani iş vaadiyle önemli bir dolandırıcılığın içerisine girmiş oluyorsunuz, sorgulamıyorsunuz. Daha sonra bu şahıslarla irtibata geçmek istediğinizde zati numaralar çabucak değiştirilmiş oluyor. O varolan ilanlar da otomatik olarak kapatılmış oluyor. Hatta bu şahıslar profil açarken kimlik bilgilerini vermiyorlar. Tam karşıtı süreksiz e-postalar kullanıyorlar. Süreksiz e-posta kullanınca da tıpkı formda bildiğiniz üzere karşı tarafın bilgilerine erişemiyorsunuz. Sanal numaralarla da onay kodu almış oluyorlar” diye konuştu.

‘KİMLİK BİLGİLERİMİ ATTIM BİR ANLIK DALGINLIĞIMA GELDİ’

Daha evvel bir meslek sitesinde bir anlık dalgınlıkla kimlik bilgilerini paylaştığını Berkay Buyruk Ünal, “Daha evvel iş başvurusu yaptım. Kimliğimin ön ve art fotoğrafını istediler şu an birşey var mı bilmiyorum olmadı. Çok ihtar aldım lakin o an attım bir anlık dalgınlığıma geldi. Daha evvel yapmıştım; şu an yapmam herhalde başıma makus birşey gelsin istemiyorum. Bundan sonra internetten fazla yüz yüze görüşmeyi tercih ederim. Zira en inançlı yüz yüze görüşmek. Karşındakinin kim olduğunu bileceksin, tanıyacaksın o yüzden yüz yüze görüşmek daha iyidir” formunda konuştu.

‘KESİNLİKLE BİLGİLERİMİ VERMEM’

Sümeyye Hürmet kimlik bilgilerini paylaşmayacağını tabir ederek, “Hayır mutlaka vermem. Güvenmem neden vereyim ki. Farklı hedefler için kullanılabilirler, E-devlet’ime ulaşabilirler, adıma hesap açabilirler, her şey olabilir. Vermem kesinlikle” dedi. Canan Akgüneş ise, “Başvuru yaptım ancak bu formda birşeyle karşılaşmadım. Karşılaşırsam da esasen mutlaka bilgilerimi vermem” tabirlerini kullandı.