Nobelli iktisatçı Krugman’dan Bloomberg HT’ye özel röportaj: Dünya Trump’a hazır değil

Türkiye İş Bankası’nın 100. Yılında “Atatürk vizyonuyla gelecek yüzyıla bakış” konferansında Nobel ödüllü Ekonomist Paul Krugman Bloomberg HT’nin sorularını yanıtladı.

Krugman, ABD’deki seçim ortamından globalleşmenin mevcut durumuna, dünyayı kasıp kavuran hayat maliyetleri krizinden Türkiye’ye kadar birçok mevzuda değerlendirmelerde bulundu. İşte Krugman’ın röportajından öne çıkan sözler:

Yaşananlardan çok önemli savaşların olabileceğini öğrendik. Şu anda Gazze’de, Ukrayna’da yaşananlar size bunların mümkün olabileceğini gösteriyor. Ben size çok korkutucu öyküler anlatabilirim. Örneğin Tayvan’da yaşananlara bakınca da bizi çok korkutucu gelişmeler bekliyor olabilir. Şu an bu ihtimallerin bizi endişelendiriyor olması hakikaten korkutucu.”

Trump kazanabilir de, kazanamayabilir de. Ben şu an dünyanın Trump’a hazır olduğunu düşünmüyorum. Trump son lider olduğunda onu kısıtlayıcı başlıklar da oldu. Bence nitekim çok uç noktalara, çok müdafaacı siyasetlere, para siyasetindeki farklılaşmalara, yüksek enflasyona; bunların hepsine hazırlıklı olmamız gerekiyor. Bence Trump 2.0 insanların hakikaten kendilerini muhafazaya aldıkları bir risk değil.”

“1950’lerdeki dünyaya gitmeyeceğiz”

“Benim konuştuğum pek çok insan Thomas Friedman’ın ‘Dünya Düzdür’ kitabındaki periyotta olduğunu zannediyor; fakat o periyot geride kaldı. O vakitten bu yana globalleşmeyi takip ediyoruz ve farklı bir yapılaşma var. Bize gelen sinyaller çok açık. Tahminen de dünya her geçen gün daha az düz hale geliyor. Olağan ki 1950’lerdeki dünyaya gitmeyeceğiz. O periyot her yerde kısıtlamalar vardı. Şayet bir halde daha fazla global iktisadın entegrasyonu üzerine bahsinizi kuruyorsanız bence bu da yanlış

Yaşam standardının düşüp düşmediği ile alakalı ABD’yi örnek alalım. Bir aile için rastgele bir biçimde mantıklı bir indikatöre baktığınız vakit aslında şu anda en yüksek düzeylere gelmiş durumda. Şu anda insanların ABD ile ilgili alkışlamadığı bir husus da enflasyonu düşürücü yasanın hayata geçirilmiş olması. Burada hayat standartları hiç olmadığı kadar yüksek düzeylerde. Bunun biraz daha devam edeceğini düşünebiliriz; lakin datalara baktığımız vakit bu öyküyü destekleyecek bir şey görmüyoruz.”

“Siyasi kahırlar atlatılırsa Türkiye’yi çok hoş bir ikinci yüzyıl bekliyor”

Türkiye için husus dönüp dolaşıp siyasete geliyor. Türkiye’deki siyasetin nereye gittiğini hiç bilmiyorum, hiçbir fikrim yok. Avrupa’nın burada ne kadar ırkçı olacağına dair, yabancılara karşı düşmanlığın ne kadar artacağına dair de siyasetler şekillenebilir. Çok sıkıntı birkaç yıl yaşandı. Batı ülkelerine bakılırsa hakikaten hoş fırsatlar var. Türkiye’de bu ülkelerden biri. Şayet bir biçimde siyasi olarak kasvetler atılırsa Türkiye’yi çok hoş bir ikinci yüzyıl bekliyor.